Con vượn lông lá
The Hairy Ape · xuất bản 1922 · ISBN 9780224008778
Eugene O'Neill — Eugene O'Neill (1888 – 1953) — Hoa Kỳ, viết bằng Tiếng Anh. Đoạt giải Nobel Văn học năm 1936.
“Vì sức mạnh, sự trung thực và những cảm xúc sâu xa trong các tác phẩm kịch của ông, những tác phẩm thể hiện một quan niệm độc đáo về bi kịch.” — Lời tuyên dương của Ủy ban Nobel
Về tác giả Eugene O'Neill
Nhà viết kịch Mỹ đã đưa chiều sâu tâm lý và ý thức bi kịch hiện đại vào sân khấu Hoa Kỳ. Những năm làm thủy thủ, lao động phiêu bạt và các chấn thương trong gia đình trở thành chất liệu cho một thế giới kịch nơi con người vật lộn với nghiện ngập, giai cấp, cô độc và những ảo tưởng cần thiết để tiếp tục sống.
Bối cảnh sáng tác
Vở kịch biểu hiện gồm tám cảnh được Provincetown Players công diễn tại New York ngày 9 tháng 3 năm 1922 trước khi chuyển lên sân khấu Broadway. O’Neill kết hợp ký ức về đời thủy thủ với ngôn ngữ sân khấu biểu hiện: phòng máy, Đại lộ Năm, nhà tù và sở thú không chỉ là địa điểm hiện thực mà còn là những hình ảnh méo lệch của một nền công nghiệp phân chia con người thành chủ sở hữu, bánh răng lao động và kẻ bị loại bỏ.
Tóm tắt nội dung Con vượn lông lá
Yank, người thợ đốt lò lực lưỡng dưới khoang một tàu viễn dương, tin rằng sức mạnh của mình khiến con tàu và cả thế giới hiện đại vận hành. Niềm tin ấy sụp đổ khi Mildred, con gái một ông trùm thép, nhìn thấy anh và kinh hãi gọi anh là con thú bẩn thỉu. Yank lên bờ tìm kẻ thù và một nơi mình thuộc về, nhưng giới thượng lưu trên Đại lộ Năm phớt lờ anh, nhà tù nhốt anh như thú dữ, còn tổ chức công nhân cấp tiến nghi anh là gián điệp. Cuối cùng anh tìm đến con gorilla trong sở thú như một người anh em; cái ôm của nó nghiền nát anh, và Yank chết trong chiếc lồng của sinh vật mà xã hội đã dùng để định nghĩa anh.
Phân tích & di sản
Con vượn lông lá bắt đầu bằng niềm kiêu hãnh của một công nhân tin rằng mình “thuộc về” cỗ máy. Yank có sức mạnh làm thép và động cơ chuyển động, nhưng không sở hữu con tàu, sản phẩm hay ngôn ngữ để hiểu vị trí của mình. Cái nhìn ghê sợ của Mildred biến cơ thể từng là nguồn tự hào thành một bản án, và từ đó Yank đi qua hàng loạt chiếc lồng: khoang tàu, phố xá nơi đám đông vận hành như máy, phòng giam và cuối cùng là chuồng thú. O’Neill không trao cho anh một lối thoát chính trị giản đơn; ngay cả tổ chức công nhân cũng từ chối cơn giận không thể diễn đạt thành chương trình của anh. Chất biểu hiện của vở kịch phóng đại nhịp điệu, tư thế và không gian để thế giới hiện ra theo tâm trí ngày càng tan vỡ của Yank. Cuộc gặp gorilla ở đoạn cuối vừa hiện thực vừa là ẩn dụ tàn nhẫn: đi tìm sự công nhận trong hình ảnh mà xã hội áp lên mình, Yank chỉ tìm thấy cái chết.
Chủ đề: Tha hóa lao động · Giai cấp & quyền lực · Khủng hoảng căn tính · Nhu cầu thuộc về · Con người & máy móc
Điểm đánh giá: 3/5 từ 1 lượt (Open Library).
🎧 Trang này có giọng đọc AI giới thiệu tác phẩm (~2 phút) — bấm “Nghe giới thiệu” trong ứng dụng.
Khám phá thêm sách Nobel Văn học
- Trăm năm cô đơn — Gabriel García Márquez
- Ông già và biển cả — Ernest Hemingway
- Người xa lạ — Albert Camus
- Người yêu dấu — Toni Morrison
- Tàn ngày để lại — Kazuo Ishiguro
- Tên tôi là Đỏ — Orhan Pamuk
- Mù lòa — José Saramago
- Năm tháng — Annie Ernaux
- Xứ tuyết — Kawabata Yasunari
- Ở quán cà phê của tuổi trẻ lạc lối — Patrick Modiano
- Người ăn chay — Han Kang
- Trò chuyện trong quán La Catedral — Mario Vargas Llosa
- Cuốn sổ tay vàng — Doris Lessing
- Câu chuyện dòng sông — Hermann Hesse
- Lời dâng — Rabindranath Tagore
- Giữa hai cung điện — Naguib Mahfouz
- Pygmalion — George Bernard Shaw
- Đói — Knut Hamsun
- Mattia Pascal quá cố — Luigi Pirandello
- Chết ở Venice — Thomas Mann
- Chuyện rừng xanh — Rudyard Kipling
- Điều đó không thể xảy ra ở đây — Sinclair Lewis
- Miền đất của ước vọng — W. B. Yeats
- Công lý — John Galsworthy